می‌باشند در حالی که در گربه‌ماهی چنین نقاط عطفی مشاهده نشد. از طرفی نقاط عطف ماهی کپور در مرحله‌ای که سبک شنای لاروی به سبک شنای ماهی بالغ تغییر می‌کند، اتفاق می‌افتد.
گیزبرت و همکاران (2002) تکوین موفولوژیکی و رشد آلومتریک لارو ماهی هالیبوت کالیفرنیا را از تفریخ تا دگردیسی در کارگاه هچری مورد بررسی قرار دادند و دریافتند که اغلب تغییرات ریخت شناسی مربوط به تغییر شکل تصاعدی از شکل لارو متقارن به نوجوان نامتقارن بوده است.
هایزنترویت و همکاران (2009) در بررسی که بر روی تکوین اولیه و رشد آلومتریک گربه ماهی زره‌پوش (Corydoras aeneus) برای مشخص کردن مراحل مهم در دوره ی اولیه‌ی زندگی بر اساس ریخت شناسی خارجی انجام دادند ونقاط عطف و منحنی رشد و تغییرات آنتوژنیک در ضرایب رشد را مشخص کردند و منحنی رشد را به شش وقفه مختلف تقسیم کردند و نتایج حاصل را با کلید رویدادی در تاریخچه تکاملی مراحل اولیه زندگی ماهیان استخوانی مقایسه کردند و دریافتند نتایج حاصله مطابقت دارد.
اوسه و وندنبوگارت (1999) با توجه به اینکه اعمالی از قبیل شنا، تغذیه، تهویه و تنفس و دم‌زنی (تحرک) برای بقا در دوره‌های آسیب‌پذیر زندگی ماهی مهم هستند، دوره ی لاروی ماهی کپور را بررسی کردند و دریافتند که ساختار و ساختمانشان با تغییرات شکل، اندازه ی ابعاد و فاکتورهای محیطی ارتباط دارند و تغییر فرم شنا و کار باله‌ها و قرار‌گیری آنها در موقعیت‌های مختلف در امتداد بدن، حالت تغذیه و نیازهای تغذیه‌ای و تنفس انعکاس تغییر در اندازه و نسبت بدن در حال تکامل است.
ساپیدونتی و همکاران (2000) دو گونه (Stolephorus baganensis) و (Thryssa kammalensis)را در شبه جزیره مالزی توصیف و از نظر رشدشناسی بررسی کردند.
کوآک و همکاران (2005) تغییرات اونتوژنتیک در مورفولوژی خارجی و زیستگاه‌های مورد استفاده توسط (Alburnoides bipunctatus)52 را با استفاده از آنالیز شکل هندسی و ارتباط بین ریخت‌سنجی و زیستگاه مورد استفاده توسط ماهی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار دادند و مشخص شد که spirlin با طول استاندارد کوچک‌تر از 40 میلیمتر از لحاظ شکلی با نمونه‌های بزرگ‌تر از 51 میلیمتر به طور معنی‌داری متفاوت بوده و در واقع نمونه‌های با اندازه‌ی بین 51-40 نمونه‌های حد واسط بین این دو گروه به شمار می‌آیند. بنابراین تغییرات در ریخت‌سنجی خارجی در ماهی spirlin که در طی اونتوژنی ماهی رخ می‌دهد ممکن است بسیاری از فرآیندهای پیچیده مانند انتخاب زیستگاه و بر اساس آن بلوغ جنسی را تحت تأثیر قرار دهد.
لوی و همکاران (1996) تغییرات شکل در طول رشد باس دریایی (Dicentrarchud labrax) در شرایط متفاوت پرورشی از نظر شوری را مورد بررسی قرار دادند.
چو و لیو (2006) توسعه مورفولوژیکی و رشد آلومتریک نوجوان اسب دریایی (Hippocampus kuda)را تحت شرایط پرورشی بررسی کردند. دو نقطه عطف در روزهای بیست و یکم و هفتاد و ششم مشخص شده که میانگین نرخ رشد در سه بخش را تعیین کردند و دریافتند نرخ رشد در مرحله دوم بیشتر بوده است و بیان کردند رشد نسبی بالا در طول و ارتفاع سر، طول قاعده‌ی باله سینه ای و باله پشتی، عرض پوزه و قطر چشم در مراحل اولیه و افزایش ناگهانی طول دم پس از چهارده روز اول احتمالا انعکاس اولویت‌های توسعه در طول توسعه اولیه برای بقای نوجوان بوده است.
ممیش و همکاران (2008) رشد و نرخ بقا لارو تاس ماهی روسی (Acipenser guldenstaedtii)را از تخم لقاح یافته تا تغذیه مصنوعی مورد بررسی قرار دادند. تخم‌های لقاح یافته از روسیه به ترکیه منتقل شده بودند و در پایان 75 روز، نرخ بقای ماهی خاویاری روسی 27% و میزان مرگ و میر تخم لقاح یافته در طول هفت روز اول 69% از تعداد کل اعلام شد.
عسکری و همکاران (2013) در بررسی که بر روی تغییرات شکل بدن در طول توسعه اولیه بلوگا انجام دادند به این نتیجه رسیدند که تغییرات آلومتریک رشد در قبل از نقطه عطف که شامل افزایش طول در مناطق سر و دم بوده الگوی رشد آلومتریک مثبت و پس از نقطه عطف دارای الگوی رشد تقریبا ایزومتریک است.
روسو و همکاران (2007) در بررسی تغییرات شکلی و تکوین شکلی در طی اونتوژنی ماهی شانک (Sparus aurata) با استفاده از ریخت‌سنجی هندسی و آنالیز Elliptic Fourier Analysis به همراه بررسی عادات غذایی مشخص کردند که مراحل تغییرات شکلی با تغییراتی که در زندگی ماهی رخ می‌دهد، مطابقت دارد و باعث بهبود فرآیند شنا، تغذیه و فرار از دست شکارچی و شکارگری شده و در کل این تغییرات در جهت حفظ و بقاء موجود انجام می‌شود.
پنا و دوماس (2009) توسعه و رشد الومتریک (Paralabrax maculatofasciatus)را در شرایط پرورشی بررسی کردند و دریافتند در طول آنتوژنی اولیه الگوهای رشد مختلفی برای عملکردهای مختلف وجود دارد.
چوبان و همکاران (2011) موفولوژی خارجی مرتبط با تفاوت جنسی باس دریایی (Dicentrarchus labrax)را با هدف مشخص کردن تفاوت‌های جنسی و خصوصا تعیین تفاوت مورفولوژیکی در طول بلوغ و تخم‌ریزی این گونه انجام دادند و دریافتند سه شاخص مورفومتریک بین دو جنس متفاوت است که عبارتند از: طول پس باله مخرجی (Post-AFL)، طول باله پشتی دوم (Post-DFL) و طول پیش باله مخرجی (Pre- AFL).
کوآک و کوپ (1996) الگوی رشد ماهی کلمه (Rutilus rutilus)را به دلیل عدم وجود اطلاعات در خصوص اکومورفولوژی ماهیان آب شیرین و اهمیت درک تنوع جغرافیایی در هشت زیرمنطقه از رودخانه اوسه را بررسی کردند.
هایزنترویت و همکاران (2009) مطالعه‌ای بر روی تکوین و آلومتری رشد در گربه‌ماهی زره‌دار (Corydoras aenus) انجام دادند و شش نرخ رشد برای مراحل تکوین آن در مراحل اولیه‌ی زندگی عنوان کردند و دریافتند که نقاط عطف در طی مراحل اولیه‌ی زندگی گربه‌ماهی زره‌دار با حوادث کلیدی مختلفی که در بین ماهیان استخوانی دیده می‌شود، هم‌خوانی دارد و از نقاط عطفی که در ماهیان استخوانی دیده می‌شود انتقال از مرحله‌ی تغذیه داخلی به خارجی (زمانی که سیستم تنفسی آبششی با اهمیت می‌شود) می‌باشد.
دیمیتریس و همکاران (2011) اثر دما را در شکل بدن و شاخص‌های مریستیک در پرورش نوجوان ماهی زبرا (Danio rerio)بررسی کردند. نوجوان زبرا فنوتیپ متفاوت ناشی ازشرایط مختلف حرارتی نشان داده که احتمالا به منظور تطابق با محیط‌های مختلف است.

فصل سوم
مواد و روش‌ها

3-1-نمونه برداری
برای انجام این آزمایش‌های لاروهای ماهی کلمه از مجتمع بازسازی ذخایر ماهیان خاویاری سد وشمگیر تامین شدند. نمونه‌برداری از استخر 5/0 هکتاری که یک مزوکوم53 طبیعی جهت پرورش لارو‌ها بود صورت گرفت. آب استخر از سد وشمگیر تامین می‌شد. بعد از یک هفته اقدام به تغذیه مصنوعی لارو‌ها شد. میانگین دمای آب استخر با توجه به شرایط آب و هوایی از 13 تا 32 درجه سانتیگراد متغیر بود و میانگین دمایی در کل دوره 21 درجه سانتیگراد بود. دوره‌ی نمونه برداری 80 روز و تا وزن نیم گرمی بود. نمونه‌برداری از لحظه تفریخ شروع شد. جهت افزایش دقت کار و کنترل دقیق‌تر زمان تفریخ شاخه‌ای از شاخه‌های درخت کاج که به عنوان لانه‌ی تخم‌ریزی ماهی کلمه در استخر تعبیه شده بود و محتوی تخم بود، برداشته شد و در ونیرو و اکواریوم تحت نظر قرار‌گرفت. نمونه‌برداری از لحظه تفریخ شروع شد و نمونه گیری‌ها در 12 روز ابتدایی به صورت روزانه، از روز 12 تا روز 30 با فواصل یک روزه و از روز 30 تا روز 45 با فواصل دو روزه و از روز 45 تا روز 60 با فواصل 5 روزه و از روز‌ 60 تا روز 80 با فواصل ده روزه صورت گرفت.نمونه‌ها بعد از صید در محلول بافر فسفاته فرمالدهید چهار تا 10 درصد تثبیت گردیدند. برای وزن کردن نمونه‌ها از ترازوی دیجیتال سیتیزن مدل CY204 با دقت 1/0 میلی‌گرم استفاده شد.

3-2- آماده‌سازينمونه‌هابرايآنالیزهايریخت‌سنجی
بعدازجمع‌آورينمونه‌ها،نمونه‌هابهآزمایشگاهمنتقلشدند. برايتهیه‌يتصاویرازنمونه‌هايماهی،ازلاروها درزیرلوپمجهزبهدوربینکوداک 6 مگاپیکسل،ازنیمرخچپماهیعکسبرداريگردید. ولیازماهیان بزرگتر با استفاده از استند کپی مجهز به دوربین عکسبرداری شد.

3-3- ریخت‌سنجی هندسی
به منظـور ریخـت‌سنجـی ژئـومتـریک یک پیکـره‌ی لنـدمارک‌گذاری با استفاده از نرم‌افزارTpsDig Version 2.16 انـجـام شـد. 9 لنـدمارک انتـخـاب شـد کـه شـامـل لنـدمارک‌های پـوزه (1)، لندمارک‌های قطری چشم (قسمت بالایی (3)، مرکزی (2) و پایینی چشم (4)، انتهای نوتوکورد (7)، مخرج (8)، و سه لندمارک کاذب (5 و 6 و 9) برای استخراج یک شکل هندسی مناسب از ماهی تعیین و با استفاده از نرم‌افزار TpsDig Version 2.16رقومی شدند. لندمارک‌های کاذب در قسمت متقارن با مخرج و دیگری به موازات لندمارک عمود بر چشم بر روی بالای سر و دیگری در زیر سر انتخاب شدند. این لندمارک‌ها برای هر 310 نمونه رقومی گردید (شکل 3-1). در ابتدا داده‌های مختصات لندمارک‌ها برای حذف داده‌های غیر شکل شامل اندازه، جهت و موقعیت با استفاده از آنالیزهایGPA54 رویهم گذاری شدند(رولف و اسلایس، 1990).
تغییرات شکلی در طول رشد به صورت شبکه‌ی تغییرات شکلی55توسط نرم افزار Tpsregترسیم شد، رگرسیون متغیرهای تابع (ماتریکس جرمی،M´) بر طول کل (نرم‌افزارTps Regr; Rohlf, 2001b) بدست آمد. همبستگی بین متغیرهای شکلی و طول کل با استفاده از آزمون همبستگی در نرم‌افزار SPSS مورد بررسی قرار گرفت. آنالیز RW برای این گونه از داده‌ها مشابه آنالیز PC می‌باشد که در نرم‌افزار PAST انجام شد (رولف و مارکوس، 1993).بر این اساس الگوی پراکنش نمونه‌ها در دوره تکوین اولیه با پلات کردنRW1 و RW2 استخراج شد که بیانگر روند تغییرات شکل بدن می‌باشد. سپسRW1 و RW2 با استخراج داده‌های ریختی مربوط به این دو بعنوان توصیف کننده‌های شکل بدن انتخاب شدند.
در آنالیز تجزیه به مولفه‌های اصلی، تغییرات وابسته به مولفه‌های جدید انتخاب و خط سیر رشد با رسم محور RWA(بعنوان توصیف کننده شکل بدن) در برابر طول کل ترسیم شد. استفاده از تابع TPS امکان ترسیم تغییرات شکلی به صورت شبکه‌ی تغییرات شکلی را فراهم می‌کند. که برای مصورسازی روند تغییرات شکل بدن در طی دوره رشد نسبت به شکل اجماع نمونه‌ها ترسیم گردید یا به عبارت دیگرطرحConsensusشبکه‌ی تغییرات شکلی مربوط به آنها برای هر گروه سنی با استفاده از نرم‌افزار TPS Splineمحاسبه شد.
آنالیز خوشه ای نیز با استفاده از نرم‌افزار PAST بر روی مجموع مربعات فواصل اقلیدسی محاسبه شده از داده‌های M´پیکره‌ی9 لندمارکی با استفاده از الگوریتمWard’s به منظور شناسایی پراکندگی‌های شکل بدن بین گروه‌های سنی اعمال شد. این آنالیز به منظور طبقه بندی دوران لاروی براساس شکل بدن می باشد.

شکل 3-1- ترتیب لندمارک گذاری در پیکره 9 لندمارکی شامل پوزه (1)، لندمارکهای قطری چشم (قسمت بالایی (3)، مرکزی (2) و پایینی چشم (4))، انتهای نوتوکورد (7)، مخرج (8)، و سه لندمارک کاذب (5 و 6 و 9)

3-4- رشد آلومتری
طـول پـوزه (SnT)، طول سر (LH)، طول تنه (LTR)، طول دم (LTA)، طول کل (LT)، قطر چشم (ED)، ارتفاع بدن (Bd) با استفاده از نـرم‌افزار Image J version. 1.44pاز تصـاویر استخراج شد (LTR = LT – LH – LTA). از داده‌های خطی تبدیل شده بر اساس لگاریتم پایه 10 رگرسیون خطی گرفته شد و برای انجام آن طول کل به عنوان متغیر مستقل در نظر گرفته شد. رگرسیون‌های محاسبه شده منحنی‌های نوع Log10 y = Log10 α + βLog x بوده و در این معادله y متغیر وابسته، x متغیر مستقل، آلفا محل تقاطع و بتا شیب یا ضریب رشد در نظر گرفته شده است (اوسه، 1997؛ ونسیک و

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید